Μετάβαση στο περιεχόμενο

Η μεταρρύθμιση του ΦΠΑ στη Βουλγαρία: υψηλότερο όριο εγγραφής από το 2027 και υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση από τον Ιούλιο του 2028

4 λεπτά ανάγνωσης

Γραφείο μικρής επιχείρησης με φορητό υπολογιστή, αριθμομηχανή, στοίβα έντυπων τιμολογίων και φλιτζάνι καφέ στο πρωινό φως Ανάλυση
Γραφείο μικρής επιχείρησης με φορητό υπολογιστή, αριθμομηχανή, στοίβα έντυπων τιμολογίων και φλιτζάνι καφέ στο πρωινό φως

Οι τροποποιήσεις του νόμου για τον ΦΠΑ που εγκρίθηκαν σε πρώτη ανάγνωση θα αυξήσουν το όριο υποχρεωτικής εγγραφής από περίπου 51.000 € σε 75.000 € έως το 2029 και θα καταστήσουν υποχρεωτική τη δομημένη ηλεκτρονική τιμολόγηση για τις εγχώριες συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων από την 1 Ιουλίου 2028. Οι αλλαγές ελαφρύνουν τις μικρότερες επιχειρήσεις, αλλά απαιτούν από κάθε εγγεγραμμένη στον ΦΠΑ εταιρεία να αναδιαμορφώσει τα συστήματα τιμολόγησής της.

Τι συνέβη

Στις 12 Νοεμβρίου η Εθνοσυνέλευση ενέκρινε σε πρώτη ανάγνωση τροποποιήσεις του νόμου για τον ΦΠΑ, με τις οποίες το όριο κύκλου εργασιών για την υποχρεωτική εγγραφή στον ΦΠΑ θα αυξηθεί σε 60.000 € το 2027, 70.000 € το 2028 και 75.000 € το 2029, μετέδωσε το BTA. Το νομοσχέδιο εγκρίθηκε με 122 ψήφους υπέρ από την «Προοδευτική Βουλγαρία», 49 κατά και 18 αποχές. Το ίδιο νομοσχέδιο εισάγει υποχρεωτική ηλεκτρονική τιμολόγηση και αναφορά σε πραγματικό χρόνο για τις εγχώριες παραδόσεις, η οποία, σύμφωνα με τη Thomson Reuters, θα ξεκινήσει την 1 Ιουλίου 2028, έξι μήνες αργότερα από ό,τι είχε αρχικά ανακοινωθεί. Η είδησή μας για την ψηφοφορία καλύπτει την κοινοβουλευτική συζήτηση· η παρούσα ανάλυση εξετάζει τι σημαίνουν οι δύο αλλαγές για τις επιχειρήσεις.

Τα στοιχεία και το υπόβαθρο

Το σημερινό όριο εγγραφής στη Βουλγαρία είναι 51.130 €, σύμφωνα με το Tax Foundation. Βουλευτές της αντιπολίτευσης ζήτησαν άμεση αύξηση στα 85.000 €, το ανώτατο όριο που επιτρέπουν οι κανόνες της ΕΕ. Τα νομοσχέδια του Μαρτίν Ντιμιτρόφ (Martin Dimitrov) της «Δημοκρατικής Βουλγαρίας» και του Ντίμο Ντρέντσεφ (Dimo Drenchev) της «Αναγέννησης» με αυτό το επίπεδο απορρίφθηκαν, μετέδωσε το BTA. Ο Ντιμιτρόφ δήλωσε ότι περίπου 400 μικρές επιχειρήσεις θα είχαν απαλλαγεί από την εγγραφή. Ο Άσεν Βασίλεφ (Assen Vassilev) του «Συνεχίζουμε την Αλλαγή» υπενθύμισε ότι το όριο ήταν 85.000 € από τον Ιανουάριο έως τον Μάρτιο του 2025, πριν μειωθεί. Η υφυπουργός Οικονομικών Λιουντμίλα Πέτκοβα (Lyudmila Petkova) δήλωσε ότι η κυβέρνηση δεν πρότεινε το ανώτατο όριο της ΕΕ λόγω των ιδιαιτεροτήτων της βουλγαρικής οικονομίας.

Το δημοσιονομικό κόστος αποτελεί μέρος των υπολογισμών του προϋπολογισμού του 2027. Στις φθινοπωρινές της προβλέψεις η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κατατάσσει την προγραμματισμένη αύξηση του ορίου εγγραφής στον ΦΠΑ στα μέτρα που μειώνουν τα έσοδα, μαζί με δύο πακέτα φορολογικών ελαφρύνσεων, ενώ αναμένει ότι τα υψηλότερα έσοδα από ΦΠΑ και ειδικούς φόρους κατανάλωσης, ένας φόρος υπερκερδών διάρκειας ενός έτους και τα υψηλότερα ανώτατα όρια ασφαλιστικών εισφορών θα συμβάλουν στη μείωση του ελλείμματος το 2027. Η ανάλυσή μας για τις προβλέψεις της Επιτροπής παρουσιάζει την ευρύτερη δημοσιονομική εικόνα.

Το σκέλος της ηλεκτρονικής τιμολόγησης είναι η μεγαλύτερη λειτουργική αλλαγή. Σύμφωνα με τη Thomson Reuters, η Βουλγαρία επέλεξε αποκεντρωμένο μοντέλο: οι επιχειρήσεις μπορούν να εκδίδουν τιμολόγια μέσω δικού τους λογισμικού, μέσω διαπιστευμένου παρόχου ή μέσω της Εθνικής Πύλης του Εθνικού Οργανισμού Εσόδων (NAP). Δεν θα υπάρχει κωδικός επικύρωσης από τον NAP· ένα τιμολόγιο θεωρείται ότι έχει εκδοθεί όταν αποστέλλεται σε δομημένη μορφή, και τα δεδομένα πρέπει να διαβιβάζονται στον NAP κατά τη στιγμή της έκδοσης ή εντός πέντε ημερών στην περίπτωση αυτοτιμολόγησης. Τα τιμολόγια πρέπει να ακολουθούν το ευρωπαϊκό πρότυπο EN 16931 σε σύνταξη XML UBL 2.1 ή CII. Η υποχρέωση καλύπτει τις εγχώριες συναλλαγές μεταξύ επιχειρήσεων και μεταξύ επιχειρήσεων και δημοσίου, όταν τόσο ο παραλήπτης όσο και ο τόπος παράδοσης βρίσκονται στη Βουλγαρία· οι ενδοκοινοτικές παραδόσεις εξαιρούνται.

Η KPMG προσθέτει ότι τα βιβλία αγορών και πωλήσεων ΦΠΑ θα καταργηθούν από την 1 Ιουλίου 2028 και θα αντικατασταθούν από δήλωση ΦΠΑ προσυμπληρωμένη από τον NAP έως τη δεύτερη ημέρα κάθε μήνα, ενώ η προθεσμία υποβολής παραμένει η 14η του μήνα και οι δηλώσεις VIES εξακολουθούν να απαιτούνται. Τα μη εγκατεστημένα πρόσωπα που είναι εγγεγραμμένα στον ΦΠΑ θα απαλλάσσονται από την ηλεκτρονική τιμολόγηση. Άλλες αλλαγές θα ισχύσουν από την 1 Ιανουαρίου 2027, μεταξύ των οποίων η υποχρεωτική εγγραφή στον ΦΠΑ, ανεξαρτήτως κύκλου εργασιών, για παραδόσεις νέων κτιρίων και ρυμοτομημένων οικοπέδων, η παράταση της προθεσμίας έκδοσης τιμολογίου από πέντε σε δέκα ημέρες και η κατάργηση της αυτοβεβαίωσης του ΦΠΑ εισαγωγής για επενδυτικά έργα.

Η σύγκριση της Βουλγαρίας

Ακόμη και στα 75.000 €, το όριο της Βουλγαρίας θα παραμείνει κάτω από το ανώτατο όριο της ΕΕ των 85.000 €. Τα στοιχεία του Tax Foundation για το 2026 δείχνουν τη Ρουμανία στα 395.000 RON (περίπου 78.336 €) μετά από αύξηση τον Σεπτέμβριο του 2025, την Κροατία και τη Σλοβενία στα 60.000 €, την Πολωνία στα 240.000 PLN (περίπου 56.608 €) και την Ουγγαρία στα 20 εκατ. HUF (περίπου 50.280 €), με αύξηση στα 22 εκατ. HUF έως το 2027. Η Ελλάδα, με 10.000 €, βρίσκεται πολύ χαμηλότερα. Το όριο στην Ιταλία είναι 85.000 € και στη Γαλλία 87.000 €. Με βάση αυτά τα στοιχεία, τα 60.000 € που σχεδιάζει η Βουλγαρία για το 2027 θα την εξισώσουν με την Κροατία και τη Σλοβενία, ενώ το επίπεδο των 75.000 € για το 2029 θα παραμείνει κάτω από το σημερινό όριο της Ρουμανίας.

Το Tax Foundation σημειώνει ότι τα υψηλότερα όρια μειώνουν το κόστος συμμόρφωσης των μικρών επιχειρήσεων, αλλά κοστίζουν σε έσοδα, και ότι κάθε όριο δημιουργεί ένα φορολογικό «σκαλοπάτι»: οι επιχειρήσεις τείνουν να συγκεντρώνονται ακριβώς κάτω από αυτό για να αποφύγουν την εγγραφή, επικαλούμενο στοιχεία από την Τσεχία.

Τι σημαίνει για επενδυτές και επιχειρήσεις

Για τις πολύ μικρές επιχειρήσεις και τους ατομικούς επιχειρηματίες με κύκλο εργασιών μεταξύ περίπου 51.000 € και 60.000 €, η αλλαγή του 2027 καταργεί την υποχρέωση εγγραφής, ενώ η προαιρετική εγγραφή παραμένει δυνατή.

Για όλες τις εγγεγραμμένες στον ΦΠΑ επιχειρήσεις, η ηλεκτρονική τιμολόγηση είναι ένα έργο αναβάθμισης συστημάτων με σταθερές προθεσμίες. Οι εταιρείες θα χρειαστούν λογισμικό που παράγει αρχεία σύμφωνα με το EN 16931, ηλεκτρονική διεύθυνση στο νέο μητρώο, η οποία πρέπει να δηλωθεί έως τις 30 Ιουνίου 2028, και διαδικασίες για τη διαβίβαση των δεδομένων τη στιγμή της έκδοσης. Οι κυρώσεις είναι σημαντικές. Σύμφωνα με τη Thomson Reuters, η μη έκδοση ηλεκτρονικού τιμολογίου θα επισύρει πρόστιμο ίσο με τον ΦΠΑ που δεν χρεώθηκε, με ελάχιστο 1.500 € για τις εταιρείες και 750 € για τα φυσικά πρόσωπα, ενώ οι πάροχοι λογισμικού που εμποδίζουν τη διαβίβαση θα αντιμετωπίζουν πρόστιμα από 25.000 € έως 50.000 €, τα οποία διπλασιάζονται σε περίπτωση υποτροπής. Οι κυρώσεις θα εφαρμόζονται από την 1 Ιανουαρίου 2029, γεγονός που αφήνει περίοδο προσαρμογής έξι μηνών μετά την έναρξη.

Για τους κατασκευαστές ακινήτων, άμεσα σχετικός είναι ο κανόνας της υποχρεωτικής εγγραφής για νέα κτίρια και ρυμοτομημένα οικόπεδα από τον Ιανουάριο του 2027. Το ΓΚΕΡΜΠ-ΣΔΣ (GERB-UDF) προτείνει την κατάργηση της απαίτησης για φυσικά πρόσωπα που πωλούν νεόδμητα ακίνητα ή μεταβιβάζουν δικαιώματα δόμησης σε ρυμοτομημένα οικόπεδα, μετέδωσε το BTA· η βουλευτής του ΓΚΕΡΜΠ-ΣΔΣ Τεμενούζκα Πέτκοβα (Temenuzhka Petkova) χαρακτήρισε την απαίτηση μη ρεαλιστική και δήλωσε ότι θα αυξήσει τη διοικητική και φορολογική επιβάρυνση των φυσικών προσώπων. Οι ιδιοκτήτες ακινήτων αντιμετωπίζουν επίσης υψηλότερες φορολογικές αξίες ακινήτων λόγω των αλλαγών στους τοπικούς φόρους για το 2027.

Η υφυπουργός Οικονομικών Λιουντμίλα Πέτκοβα δήλωσε ότι η μεταρρύθμιση της ηλεκτρονικής τιμολόγησης αποσκοπεί στην παρακολούθηση του ΦΠΑ σε πραγματικό χρόνο, στη μείωση της διοικητικής επιβάρυνσης, στην καταπολέμηση της απάτης, στη διόρθωση σφαλμάτων στις αναφορές και στην αύξηση των εσόδων.

Τι να παρακολουθήσετε

Το επόμενο βήμα είναι η δεύτερη ανάγνωση. Ο Βλαντισλάβ Γκοράνοφ (Vladislav Goranov) του ΓΚΕΡΜΠ-ΣΔΣ δήλωσε ότι το κόμμα θα καταθέσει τροπολογίες μεταξύ των αναγνώσεων και χαρακτήρισε τις φορολογικές αυξήσεις αδικαιολόγητες. Εφόσον εγκριθεί, ο νόμος θα τεθεί σε ισχύ την 1 Ιανουαρίου 2027. Η Thomson Reuters αναμένει τον τεχνικό κανονισμό έως την 1 Ιουλίου 2027 και δοκιμαστικό περιβάλλον από την 1 Ιανουαρίου έως τις 30 Ιουνίου 2028, πριν από την έναρξη την 1 Ιουλίου 2028. Στο πλαίσιο της δέσμης της ΕΕ «ΦΠΑ στην ψηφιακή εποχή», η διασυνοριακή ηλεκτρονική τιμολόγηση γίνεται υποχρεωτική από την 1 Ιουλίου 2030, σημείωσε το BTA.

Περαστικοί σε πολυσύχναστο εμπορικό δρόμο το σούρουπο, θολοί λόγω κίνησης, με γερανούς οικοδομών στον ορίζοντα Ανάλυση

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προβλέπει ανάπτυξη 2,7% για τη Βουλγαρία το 2026, αλλά επιβράδυνση στο 2,1% το 2027: τι σημαίνει η φθινοπωρινή πρόβλεψη για τις επιχειρήσεις

Η φθινοπωρινή πρόβλεψη της Επιτροπής αναθεωρεί προς τα πάνω την εκτίμηση για την ανάπτυξη της Βουλγαρίας το 2026 στο 2,7%, πάνω από τον διπλάσιο ρυθμό της ευρωζώνης, αλλά...

Ήσυχη αίθουσα μεταλλουργικού εργοστασίου με ακινητοποιημένα βαριά μηχανήματα, στοιβαγμένα χαλύβδινα φύλλα και κίτρινη γερανογέφυρα Ανάλυση

Η βιομηχανική παραγωγή της Βουλγαρίας μειώνεται κατά 8,9%, η δεύτερη μεγαλύτερη πτώση στην ΕΕ: τι σημαίνει το ενεργειακό κόστος για τους παραγωγούς

Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, η βιομηχανική παραγωγή της Βουλγαρίας μειώθηκε κατά 8,9% σε ετήσια βάση τον Σεπτέμβριο του 2026, πτώση που στην ΕΕ ξεπεράστηκε μόνο α...

Πιστόλια καυσίμων σε πρατήριο ένα φθινοπωρινό πρωινό, με σταθμευμένο αυτοκίνητο και αστικό δρόμο στο βάθος Ανάλυση

Ο πληθωρισμός στη Βουλγαρία φτάνει το 6%: γιατί οι μεταφορές και οι υπηρεσίες, και όχι τα τρόφιμα, ανεβάζουν τις τιμές

Σύμφωνα με τα οριστικά στοιχεία του NSI, ο ετήσιος πληθωρισμός τιμών καταναλωτή στη Βουλγαρία ανήλθε σε 6,0% τον Οκτώβριο του 2026, με τις τιμές στις μεταφορές αυξημένες...